Գյումրիի «Պատվո Բլուր» հուշահամալիրում բացվել է Տվերի «Դրագունյան գնդի» հերոսների անունները հավերժացնող հուշատախտակ – ShantNews – Շանթ Հեռուստաընկերություն – Լուրեր – Shant TV Online
TIME
Ամսաթիվ
30 04 2025
  • $
    389.94
  • RUBLE
    4.80
  • 443.01
WEATHER
+15.09 oC

Գյումրիի «Պատվո Բլուր» հուշահամալիրում բացվել է Տվերի «Դրագունյան գնդի» հերոսների անունները հավերժացնող հուշատախտակ

18:37 14.07.2022

Գյումրիի «Պատվո Բլուր» հուշահամալիրում  այսօր բացվել է 1855 թվականին Կարսի գրավման ժամանակ զոհված Տվերի «Դրագունյան գնդի» հերոսների անունները հավերժացնող հուշատախտակ։ Նրանք հուղարկավորված են եղել «Պատվո Բլուրի» տարածքում, բայց նրանց մասին տեղեկությունները պահպանված չեն եղել։

«Պատվո Բլուրը» Գյումրիի տարածքում հիմնվել է 19-րդ դարում։ Ռուսական կայազորի հրամանատարը քաղաքի այս հատվածը ընտրել էր որպես  զինվորական գերեզմանատուն։ Այստեղ հուղարկավորվում էին ռուսական բանակի այն սպաներն ու հրամանատարները, որոնք զոհվում կամ մահանում էին ռուս-թուրքական պատերազմի ժամանակ։ «Պատվո Բլուրում» շարքային զինվորների թաղումներն արգելված էին։

Ռուս-թուրքական պատերազմի ընթացքում այս տարածքում  հուղարկավորվել են մոտ 300 բարձրաստիճան սպաներ, որոնք ունեցել են առանձին գերեզմանաքարեր։ Ալեքսանդրապոլ ներխուժելու ժամանակ թուրքական զորքերն ավերակների են վերածել սպայական գերեզմանատունը, գերեզմանաքարերից մի քանիսի կտորներն այժմ պահպանվում են հուշահամալիրի տարածքում։

2010 թվականին, երբ «Պատվո Բլուրի» վերականգնման աշխատանքներ տարվեցին, հնարավոր եղավ տեղեկություններ հավաքել տարածքում հուղարկավորված միայն 155 սպաների մասին։ Նրանց անուններով հուշատախտակներ տեղադրվեցին հուշահամալիրում։ Այդ անուններին այսօր ավելացան ևս 8-ը։ Նրանց մասին տվյալները հնարավոր է եղել բացահայտել միայն արխիվային փաստաթղթերի ուսումնասիրություններով։

«Առաջին անգամ Հայաստան եկա 2013 թվականին, այցելեցի «Պատվո Բլուր» հուշահամալիր։ Երբ մոտեցա հուշատախտակներին, այնտեղ սկսեցի փնտրել իմ հայրենակիցների անունները, բայց չգտա։ Մի քանի տարի անց մասնակցեցի ռուս-թուրքական թեմայով գիտաժողովի, որի ընթացքում քննարկվեց Տվերի «Դրագունյան գնդի» պատմությունը։ Սկսեցի ուսումնասիրել արխիվային փաստաթղթեր, որոշեցի գտնել այն մարդկանց մասին տեղեկություններ, որոնք այդ տարիներին զոհվել են և հուղարկավորվել Գյումրիում: Մենք կարողացանք վերականգնել 8 հերոս զինվորականների անունները, որոնք համալրեցին հուշատախտակների վրա գրված անունների շարքերը»,- իր ելույթում նշել է «Գթության քույր Եկատերինա Բակունինայի» անվան հիմնադրամի տնօրեն Ռոման Մանիլովը։

«Տվերի «Դրագունյան գունդը» մեծ ծառայություններ է  ունեցել Կարսի գրավման ժամանակ, ինչպես 1855 թվականին, այնպես էլ դրանից հետո։ Հայր Ռոմանը տեսնելով, որ անմահ հերոսների անունները կրող հուշատախտակում  Տվերի զոհված սպաների անունները չկան, ինքը Տվերում հանգանակություն կազմակերպելով, դիմեց մեր ակումբին, որ մենք միասին այդ բացը լրացնենք և հուշահամալիրում նոր հուշատախտակ տեղադրենք»,- նշում է «Գյումրիի Ռոտարի ակումբի» նախագահ Սերգեյ Նազարեթյանը։

«Գյումրիի Ռոտարի ակումբի» օժանդակությամբ կյանքի է կոչվում այս նախաձեռնությունը։ Հուշատախտակի վրա առաջին անունը գեներալ-լեյտենանտ Գեյման Վասիլի Ալեքսանդրովիչինն է, մասնակցել է ռուս-թուրքական պատերազմին, բայց ոչ թե զոհվել է ռազմաճակատում, այլ վիրավորվելուց հետո մահացել է տիֆից, թաղվել է «Պատվո Բլուրի» տարածքում, բայց նրա հուշաքարը պահպանված չի եղել։ Գերեզմանը գտնելու փնտրտուքներով մեկ տարի առաջ Գյումրի է եկել գեներալի թոռը, փաստական ու արխիվային տվյալներով ապացուցել է, որ իր պապը հուղարկավորված է «Պատվո Բլուրում»։

«Մեզ բերեց «Կավկազկի վեստնիկ» 1876 թվականի ապրիլի 14-ին հրատարակված թերթը, բավականին ծավալուն էր, վեց էջանոց, որտեղ կար համառոտ հոդված այն մասին, որ այդ թվականին, այդ օրը «Պատվո Բլուրում» հուղարկավորվել է գեներալ-լեյտենանտ Գեյմանը, որին մասնակցել է նաև նրա կինը»,- պատմում է Գյումրիում «Ռուսական տուն» կենտրոնի նախկին ղեկավար Հարություն Համբարձումյանը։

Իսկ գեներալի կինը այդ տարիներին Գյումրի էր եկել վիրավոր ամուսնուն տեսնելու, բայց հանգամանքների բերումով հասցնում է մասնակցել ամուսնու հուղարկավորությանը։ Թերթում մանրամասն նկարագրված է գեներալի թաղման արարողությունը, մասնակիցների անուններն ու պաշտոնները։ Զոհվածներից մի քանիսի հարազատներն էլ 102-րդ ռազմաբազայի հոգևոր հովվին են նամակ ուղարկել ու տեղեկացրել, որ ունեն արխիվային փաստաթղթեր, որոնք հաստատում են իրենց  զինվորական նախապապերի զոհված լինելու և այս  գերեզմանատանը հուղարկավորվելու փաստերը։

«Դրագունյան գնդի» 8 զինվորականների անունը կրող նոր հուշատախտակից բացի, հուշահամալիրի տարածքում տեղադրվել է նաև հրամանատար, գեներալ-մայոր Իոսիֆ Կուկոլևսկու տապանաքարը։ Նա եղել է Տվերի գնդի հրամանատարը։ Տապանաքարը տեղադրված է ռուս-թուրքական պատերազմում նշանակալի ռազմական գործողություններով առանձնացած Դաղստանի և Կովկասյան գնդերի հրամանատարների գերեզմանաքարերի կողքին։ Ի դեպ, Կովկասյան 4-րդ զորագունդն առաջնորդում էր ազգությամբ հայ Իվան Լևոնի Մելիքովը։

 

Բոլոր լուրերը

Կապակցված լուրեր

SHANTNEWS

20:00 30.04.2025

SHANTNEWS

Դատավոր Արտուշ Գաբրիելյանի լիազորությունները կասեցվել են. ԲԴԽ

19:56 30.04.2025

Դատավոր Արտուշ Գաբրիելյանի լիազորությունները կասեցվել են. ԲԴԽ

ԲԴԽ-ն որոշում է կայացրել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Արտուշ Գաբրիելյանի լիազորությունները կասեցնելու մասին: «2025 թվականի ապրիլի 29-ին և 30-ին, դռնփակ նիստերում, հիմք ընդունելով Գլխավոր դատախազի կողմից 2025 թվականի ապրիլի 29-ին ներկայացված «ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Արտուշ Վաչագանի Գաբրիելյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու համաձայնություն […] ...

Վարչապետի գլխավորությամբ քննարկվել է «300 դպրոց, 500 մանկապարտեզ» ծրագրի ընթացքը

19:52 30.04.2025

Վարչապետի գլխավորությամբ քննարկվել է «300 դպրոց, 500 մանկապարտեզ» ծրագրի ընթացքը

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի քննարկվել է «300 դպրոց, 500 մանկապարտեզ» ծրագրի ընթացքը: Փոխվարչապետ Տիգրան Խաչատրյանը նշել է, որ 2021-2025թթ․ մեկնարկել և ընթացքի մեջ են 340 դպրոցի կառուցման, վերանորոգման և նախագծման աշխատանքները, որոնք սպասարկելու են շուրջ 130 000 սովորողի: Ընդգծվել է, որ 2021-2025թթ․ ընթացքում շահագործման են հանձնվել 45 դպրոցներ՝ 10 հիմնանորոգված և 35 կառուցված, որոնք սպասարկում են […] ...

Էրդողանն ասել է, որ պաշտպանում է Թրամփի տեսլականը Ուկրաինայի վերաբերյալ

19:46 30.04.2025

Էրդողանն ասել է, որ պաշտպանում է Թրամփի տեսլականը Ուկրաինայի վերաբերյալ

Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը հայտարարել է, որ «հեռախոսային դիվանագիտություն» է վարում իր ամերիկացի գործընկեր Դոնալդ Թրամփի հետ և աջակցում է Ուկրաինայի հակամարտության կարգավորման նրա տեսլականին։ «Մենք պարոն Թրամփի հետ ժամանակ առ ժամանակ շփվում ենք հեռախոսային դիվանագիտության ձևաչափով: Կարծում եմ, որ նոր շրջանում մեր երկկողմ հարաբերություններն իմ ընկեր Թրամփի հետ բոլորովին այլ խթան կստանան: Մենք […] ...

ԼՂ-ից տեղահանված անձանց սոցիալական աջակցության ծրագրում լրացումներ են արվել

19:39 30.04.2025

ԼՂ-ից տեղահանված անձանց սոցիալական աջակցության ծրագրում լրացումներ են արվել

ԼՂ-ից տեղահանված անձանց առաջնային կարիքների բավարարման, կեցության և այլ ծախսերի համար նախատեսված սոցիալական աջակցության ծրագրում լրացումներ են արվել։ Այս մասին հայտնում են ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարությունից: Հաշվի առնելով այն, որ ԼՂ-ից բռնի տեղահանված ընտանիքների համար հաստատված սոցիալական ուղղվածություն ունեցող ծրագրերի լավարկման վերաբերյալ առաջարկների քննարկման համար կպահանջվի որոշակի ժամկետ՝ ընթացիկ ծրագրերում իրականացվել են որոշակի […] ...

«Care for children» կազմակերպության և ՀՀ-ում դիվանագիտական ներկայացուցիչների մասնակցությամբ տեղի է ունեցել կլոր սեղան քննարկում

19:27 30.04.2025

«Care for children» կազմակերպության և ՀՀ-ում դիվանագիտական ներկայացուցիչների մասնակցությամբ տեղի է ունեցել կլոր սեղան քննարկում

Խնամատարության ինստիտուտի զարգացման ու կայացման հեռանկարի վերաբերյալ համաժողովի շրջանակում՝ Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարության նախաձեռնությամբ տեղի է ունեցել հարակից կլոր սեղան քննարկում՝ «Care for children» կազմակերպության և ՀՀ-ում գործունեություն իրականացնող դիվանագիտական ներկայացուցիչների մասնակցությամբ։ Հանդիպման շրջանակում դեսպաններին ներկայացվել է պետության խնամքին ապրող երեխաների համար որպես խնամքի այլընտրանքային ինստիտուտի՝ խնամատարության վերաբերյալ ՀՀ-ում այս պահին առկա պատկերը, ոլորտային […] ...

BACK_TO_TOP